संतोष थोरहाते

पुर्वीच्या काळात पत्र हेच संदेश वहनाचे मुख्य साधन हे होते. पत्रामुळे मुलगा आईवडीलाशी ,  भाऊ बहीणीशी , प्रियकर प्रियसी संदेशवहनाच्या माध्यमातून आपल्या भावना कळवित असे. पत्र लिहून व्यक्ती आपले सुख दुख ,  विवाहसमारंभ ,  पुत्रप्राप्त ,  अभिनंदन ,  आभार ,  गौरव ,  सांत्वन कळवित होता. अनेकदा पत्र पोहचण्यासाठी विलंब लागत होता. आधुनिक काळात ईमेल हे संदेशवहनाचे मुख्य साधन बनले आहे. जगात सर्वात जास्त जीमेल वापर कर्त्यांची   संख्या आहे. नुकतीच जीमेलची आवृत्ती अद्यावत करीत उपयुक्त ठरणा-या फिचर्सचा समावेश केला. यामुळे अनेक दिवसापासून या नवीन फिचर्स विषयी शिगेला पोहचलेल्या उत्सुकतेला पुर्ण विराम मिळाला. आता आर्काईव्ह , मार्क अ‍ॅज रीड व डीलीट यांच्या सोबत स्नूझ हा नवीन फिचरचा समावेश केला आहे. स्नूझ या पर्यायावर क्लिक केल्यानंतर आपल्याला ई मेल किती कालावधी नंतर बघायचा याचे विविध पर्याय सुध्दा उपलब्ध आहे.   याशिवाय नवीन जीमेलमध्ये नज या नावाचे नविन वैशिष्टाचा समावेश करण्यात आला असून याच्या मदतीमुळे ईबॉक्स मेल किती दिवसांपूर्वी आला होता याची माहिती सु...

जिथे भूमीचा पुत्र गाळील घाम...तिथे अन्न होऊन ठाकेल शाम...दिसे सावळे रूप त्याचे शिवारी...जिथे राबती हात तेथे हरी...संतांची वेळोवेळी समाजाच्या मनावर  श्रममूल्य रुजविले. घामाच्या धारांनीच आर्थिक उत्कर्ष होतो म्हणून कष्टाशिवाय जीवनात पर्याय नाही.  जिद्द   , चिकाटी ,   मेहनतीसोबत शेतीमध्ये आधुनिक तंत्रज्ञाना वापर केल्यास कमी खर्चात शेतीमधून चांगले व भरघोस उत्पन्न घेता येते. याचाच प्रत्यय  सिंद खेडराजा तालुक्यातील बाळसमुद्र येथील अल्पभुधारक शेतकरी अरूण प र शराम मेरत यांनी पॉली हॉऊस मध्ये काकडीचे   विक्रमी  उत्पन्न घेतले असून आपला उत्पादित मालाची थेट ग्राहकापर्यंत विक्री करून आपला  आर्थीक उत्कर्ष साधला आहे. ग्रामीण भागातील शेतकरी नाविन्यपूर्ण व आधुनिक तंत्रज्ञानाच्या वापराकडे वळल्याचे  विधायक   चित्र दिसून येत आहे. ग्रामीण भागातील शेतकरी पारंपारीक पिकांवर विसंबून न राहता शेतीत नवनवीन प्रयोग करून आपली आर्थिक प्रगती साधत आहे.  सिंदखेड राजा तालुक्यातील  अल्पभूधारक शेतकरी  अरूण मेरत यांनी आपल्या शेतातील दहा गुंठामध्य...

जगप्रसिध्द लेखक मानवी मनातील गुंतागुंत,व्दंद,प्रेमाची भावना यांचे उत्कटपणे शब्दासामर्थ्याने विचार प्रस्तृत करणारा प्रज्ञावंत विल्यम शेक्सपियर यांची जयंती जगभरात पुस्तक दिन म्हणून साजरी करण्यात येते. पुस्तक वाचनाचे मानवी जीवनातील महत्व. वाचन संस्कृती टिकण्यासाठी कुठल्याप्रकारची उपाययोजना करावी याबाबत साहित्याचे अभ्यासक तथा विवेकानंद आश्रमाचे सचिव संतोष गोरे यांनी दैनिक सकाळशी मुलाखती दरम्यान प्रकाशझोत टाकला. यावेळी संतोष गोरे  म्हणाले की ,  वाचन संस्कृतीमुळे विचारांचे आदान प्रदान  होते . साहित्यीक , कवी व लेखक समाजाला काय देतो व स्वतः काय मिळवितो याचा विचार केल्यास मानसाच्या जगण्याच्या धडपडीत त्याच्या आत दडलेल्या भाव   भावनांना माणुस म्हणून त्याला प्राप्त झालेल्या दिव्यस्वरूपाला जन्मतःच त्याने धारण केलेल्या मूल्यांची ओळख करून देतो. महर्षी व्यास , वाल्मीकी ,  कालीदास , प्रे मचंद , रवींद्रनाथ  टागोर ,  संत ज्ञानेश्वर ,  संत तुकाराम , गडकरी , खांडेकर , शिरवाडकर ,  टॉलस्टॉय , रस्कीन बाँड ,  वर्ड सवर्थ ,  गटे ,  इर्मसन...

प्रयोगशीलता , जिज्ञासा व नाविण्यपूर्णतेचा ध्यास मनी घेतल्यास  माणसाला  कुठलीही अशक्य गोष्ट शक्य झाल्याखेरीज राहत नाही. याचाच प्रत्यय मेहकर तालुक्यातील प्रयोगशील शेतकरी परशुराम त्र्यंबक बो - हाडे यांच्याकडे पाहल्यानंतर येतो. कळंबेश्वर येथील परशुराम बो - हाडे यांनी घरातील टाकाऊ वस्तुच्या मदतीने अत्यंत कमी खर्चात पक्षीरोधक यंत्र बनविले आहे.  त्यांनी बनविलेले पक्षीरोधक यंत्र परिसरातील शेतक-यांसाठी कुतूहलचा विषय ठरत आहे.  त्यांनी आपल्या सहा एकर ज्वारीच्या शेतात असे आठ पक्षीरोधक यंत्र बसविले असून  या यंत्राच्या होणा-या आवाजामुळे  पक्षी शेतात येत नाही. या पक्षीरोधक यंत्रामुळे पक्ष्यांपासून होणा -या  पिकांच्या नुकसाला आळा बसल्याचे त्यांनी दैनिक सकाळशी बोलतांना सांगीतले. शेतातील हिरव स्वप्न बहरल की बळीराजाचा ऊर आनंदाने भरून येतो. शेतातील याच हिरव्या स्वप्नाच्या उत्पन्नावर त्यांच्या कुटुंबाचा उदरहनिर्वाह असल्यामुळे पिकाची तो पोटच्या गोळया प्रमाणे काळजी घेतो. शेतातील हिरव्या पिकांचे नुकसान होवू नये म्हणून बळीराजा नेहमीच  चिंतातूर  अस...

समाजातील जातीभेद , पंथभेद , संप्रदाय भेद , त्याज्य असून अखिल मानवजात मानवता धर्माने एकसमान आहे. समता , बंधुता व न्याय या सुधारणावादी विचाराच्या भूमिकेच्या प्रस्थापनेसाठी अकराव्या शतकात बसवेश्वरांसारखा योध्दया सत्पुरूषाची गरज होती. महात्मा बसवेश्वरांनी सनातनी परंपरावाद्यांशी मोठा संघर्ष करून त्यांना मोठा हादरा दिला. समतेचे मुल्य रूजवून  त्यांनी कोणतेही काम लहान मोठे नसून श्रमाचे मूल्य जाणून मानवाचा सन्मान व्हावा ही समाजव्यवस्था निर्माण होण्यासाठी त्यांचे जीवन खर्ची घातले. या त्यांच्या दिव्य विचारांनी ते समताधिष्ठीत समाजरचनेचे अग्रणी  आहेत हे सिध्द होते. असे विचार विवेकानंद आश्रमाचे सचिव संतोष गोरे यांनी महात्मा बसवेश्वर जयंतीनिमित्त आयोजित कार्यक्रमात बोलतांना  बुधवारी( दि. १८ )  रोजी बोलतांना व्यक्त केले. कार्यक्रमाचे प्रमुख पाहूणे आश्रमाचे उपाध्यक्ष अशोक थोरहाते हे होते तर अध्यक्षस्थानी विद्या मंदिराचे प्राचार्य अणाजी सिरसाट होते. बसवेश्वरांचा मानवी आचरणासंबंधी असलेला आग्रह हा कोरडया कर्मकांडाला भेद देणारा होता. परकोटीचा विरोध पत्कारून बसवेश्वरांनी म...

देशाची राज्यघटना लिहिणारे.. अस्पृश्य समाजात जन्माला येवून आपल्या कुशाग्रबुद्धिमत्ता व विद्वत्तेने संपूर्ण जग जिंकणारे..आपल्या उभ्या आयुष्यात समाज आणि देशहित नजरेसमोर ठेऊन समाजासाठी चंदना प्रमाणे झिजणारे.. गुलामाला गुलामीची जाणीव करून दिली कि तो बंड करून उठेल असे सांगून समाजाला कार्यास सिद्ध करणारे...ज्ञान ही ज्यांची साधना होती.. पुस्तक व ग्रंथावर अतिशय प्रेम करत ...जीवनभर ज्ञान सागरात पोहणारे महान ज्ञानसूर्य ..भारतरत्न डॉ. भीमराव रामजी आंबेड कर..! डॉ. बाबासाहेब आंबेडकरांची हिवरा आश्रम येथे जयंती मोठ्या उत्साहात व आनंदात साजरी करण्यात आली. सम्राट मित्र मंडळाचे वतीने संयुक्त जयंती उत्सव आयोजन करण्यात आले होते. यावेळी भव्य शोभा यात्रेत हजारो नागरिक सहभागी झाले होते.जय भिमच्या जयघोषाने अवघी हिवरा आश्रम नगरी दुमदुमून गेली. विवेकानंद आश्रमाच्या प्रवेशद्वारावर महामानवांच्या प्रतिमेचे पूजन करण्यात आले. भारतरत्न डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर यांना 127 वी जयंती निम्मित शतशः नमन!!!

बहुजनांच्या अवनतीचे,दुखाचे मूळ हे अज्ञान आहे. हे प्रथम ज्योतीबा फुले यांनी ओळखून पुणे येथे पहिली शाळा सुरू केली. बहूजनांना ज्ञान प्रवाहात आणण्याचे महत्वपूर्ण कार्य त्यांनी आपल्या  आयुष्यात केले. सर्वसामान्य माणसाची कर्मकांड,अंधश्रध्दा निर्मूलन,जातीभेदाच्या जोखडातून बहूजन समाजची सुटका केली.आजच्या काळात सुध्दा महात्मा फुलेंच्या विचारांची समाजाला गरज आहे. प्रत्येकाने महात्मा फुलेंच्या विचारांचा अंगिकार करावा असे विचार जि.प.सदस्य अ‍ॅड जयश्री शेळके यांनी बुधवारी (दि.११) रोजी बोलतांना काढले. सम्राट मित्र मंडळाने आयोजीत केलेल्या डॉ.बाबासाहेब आंबडेकर व महात्मा ज्योतीबा फुले संयुक्त जयंतीच्या पर्वावर त्या प्रमुख वक्त्या म्हणून बोलत होत्या. या कार्यक्रमाच्या अध्यक्षस्थानी सरपंचा सौ.निर्मला डाखोरे या होत्या तर कार्यक्रमाची सुरूवात दिप प्रज्वलन व महापुरूषांच्या प्रतिमेचे पुजन करून करण्यात आले. यावेळी सारनाथ बुध्द विहाराचे अध्यक्ष शिवाजी घोंगडे,से.नि.तहसिलदार बि.टी.सरकटे,माणिकराव गवई,से.नि.मंडळ अधिकारी जी.डब्ल्यु सांळुके,उपसरपंच नितीन इंगळे,सुरेश सरकटे,समाधान बनसोडे,गौतम सरकटे,भिकेश इ...

विवेकानंद उपहार गृहातील पौष्टीक भेळची तरूणाईला भुरळ... माणसाचे आरोग्य जर निरोगी,सुदृढ असेल तर आयुष्याची सगळी वाटचाल सुरळीतपणे होते यात शंका नाही. म्हणून जेष्ठांची आपल्या मुलांना कायम शिकवण असते की सकस,संतुलीत व पोष्टीक आहार घ्या. गेल्या पंधरा वर्षापासून ग्राहकांच्या कायम पसंती व गुणवत्तेच्या कसोटीवर खरे ठरलेले विवेकानंद उपहार गृह म्हणजे ग्राहकांची पहिली पसंतीच होय. विवेकानंद उपहार गृहातील शुध्दता,स्वच्छता व तत्परसेवा ग्राहकांच्या पसंतीचे केंद्र आहे.  आजच्या तरूण पीढीचा चमचमीत, चटकदार व जंक फुड खाण्याकडे मोठ्या प्रमाणात कल वाढला आहे. मात्र दहा रूपयामध्ये पौष्टीक भेळ ग्राहकांना विवेकानंद उपहार गृहाने उपलब्ध करून दिली आहे. सर्वसामान्याच्या खिशाला परवडेल अशी पौष्टीक व चवीष्ट भेळ सद्या ग्राहकांच्या आकर्षणाचा बिंदू बनली आहे. केवळ दहा रूपयामध्ये विवेकानंद आश्रमाच्या उपहारगृहात मिळते. दुपारीपासून या पौष्टीक भेळचा मनमुराद आस्वाद घेण्यासाठी तरूणाईपासून जेष्ठांची गर्दी उपहार गृहात पाहावयास मिळते. या पौष्टीक भेळमध्ये बारीक चिरलेला कांदा, कोथींबीर, भाजलेले मुरमूरे,चिंचेची खटाई, मक्का पो...

महिलांनी आपल्या कर्तृत्वाने प्रत्येक क्षेत्रात आपली वेगळी ओळख निर्माण केली आहे. याचा प्रत्यय सर्पसखी   वनिता बोराडे यांच्याकडे पाहल्यानंतर येतो. सर्वसामान्याच्या मनात सापा   विषयीची कमीची धास्ती व भिती आहे. मात्र सर्पसखी वनिता बोराडे यांनी आतापर्यंत जवळपास ५१ हजार साप पकडून त्यांना जंगलात सोडून जीवनदान दिले आहे. नुकतचे सर्पसखी वनिता बोराडे यांनी दोन दिवसात मेहकर तालुक्यातील गाव , शेतातून अडोतीस साप पकत नवा विक्रम केला आहे. यामध्ये मेहकर येथील प्रशांत सावजी यांच्या फार्म हाऊसमधून एकाच दिवशी एकोणीस साप पकडले. दरवर्षी राज्यात जवळपास चोवीस हजार चारशे तीस लोक सर्पदंशामुळे मृत्यूमुखी पडतात. सर्पसखी वनिता बोराडे दरवर्षी सापांना पकडत असल्यामुळे अनेकांचे प्राण वाचले आहे त . या सर्व नाग  विषारी  प्रजाती चे असून वनपरिक्षेत्र अधिका-यां ना कळवून जंगलात सोडून दिले आहेत. पस्तीस   वर्षापासून वनिता बोराडे या सर्पसंवर्धन व सर्प जागृतीच्या क्षेत्रात मोलाचे कार्य करीत आहेत. सर्पमित्र वनिता बोराडे सर्पदंक्ष व प्राथमिक उपचार याबाबत जिल्हात मोठया प्रमाणात जनजागृतीचे काम करी...

"ग्रेट भेट"  लहानपणापासून असलेली लिखाणाची कायम अभिरुची, उर्मी... अकोल्यातील महाविद्यालयीन काळापासून स्तंभलेख लिखाणापासून झालेली सुरुवात कधी पत्रकारितेत परिवर्तीत झाली हे कळलेच सुद्धा नाही. 

आज अकोला येथून दैनिक सकाळच्या वर्धापन दिनाचा   कार्यक्रम संपल्यानंतर घराच्या ओढीने पावलांना गती आली....झपाझपा पावले बस स्थानकाच्या दिशने पडत होते. बस स्थानकावर जावून केंव्हा एकदा मेहकर कडे जाणारी बस   शोधतो व त्या बसमध्ये बसतो असे वाटू लागले. एप्रिल महिन्याच्या कडक उन्हाच्या झळा , डोक्याव तापणारा सूर्य   व शरीरावरून वाहणा-या घामाच्या धारांनी जीव खूप वैतागून गेला...पाण्याच्या दोन - तीन बॉटल पिल्या   तरी शरीरातील उष्णता कमी होत नव्हती...गाडीत बसावे व सुटकेचा श्वास सोडावा असे वाटू लागले. यासाठी मेहकर कडे जाणा-या बसकडे जाणार एवढयातच बसस्थानकाच्या कोप-यातून "कर्तव्याने घडतो माणूस" हे गाण कुणी तरी गात असल्याचे कानी पडले... कुठल्याही प्रकारीची तबल्याची साथसंगत नसता केवळ हार्मोनिअम वरती कुणी गीत गात होते... गीत सुरात असल्यामुळे गाण्याच एक कडव ऐकण्याचा मोहाला आवर घालणे अशक्य झाले म्हणून मागे वळून बघतोय तर काय   एक अंध व्यक्ती गात असून त्याच्या बाजूला कुणी महिला बसलेली दिसून आली...त्याचे गाणे सुरू असतांना येणारा जाणारा प्रवासी आपल्याजवळी काही सुट्टे पैसे त्यांना द...

सुजलाम सुफलामसाठी दुष्काळाशी लढू- शांतीलाल मुथा काही दिवसापासून जिल्हयात ज्या गतीने दुष्काळावर मात करण्यासाठी शेतकरी बांधवांचा सकारात्मक प्रतिसाद लाभत आहे त्यामुळे मी खूप समाधानी आहे. सकारात्मक विचारांनी अशक्य वाटणा-या गोष्टी शक्य  झाल्या आहेत. बुलडाणा  जिल्हा दुष्काळमुक्तीकडे वाटचाल करीत असल्याचा अत्यानंद होत आहे. आपण पाण्यासाठीच्या लढाची वाट न पाहता एकत्रीतपणे सुजलाम् सुफलामसाठी दुष्काळाशी लढू असे विचार भारतीय जैन संघटनेचे अध्यक्ष शांतीलाल मुथा यांनी सोमवारी   ( दि.२ )     रोजी बोलतांना काढले. या कार्यक्रमाच्या अध्यक्षस्थानी जिल्हाधिकारी डॉ.चंद्रकांत पुलकुंडवार हे होते तर प्रमुख पाहूणे म्हणून  जैन संघटनेचे अध्यक्ष शांतीलाल मुथा , आमदार डॉ.संजय रायमुलकर , राजेश देशलारा ,   जितेंद्र एन जैन ,   अ‍ॅड जितेंद्र कोठारी ,   उपविभागीय अधिकारी डॉ.निलेश अप्पार , तहसिलदार संतोष काकडे ,   बीडीओ रविकांत पवार ,   जि.प.सदस्य संजय वडतकर ,   मंदाकीनी कंकाळ ,   अ‍ॅड शैलेश देशमुख ,   अशोक अडेलकर , सतिष ताजणे ,   सरप...